Heimatgeschichte · powiat świebodziński ·

Powiat świebodziński: Historia

Powiat świebodziński: Historia

Po raz pierwszy powiat (Kreis), jako jednostka administracyjna został wyodrębniony w Królestwie Prus w roku 1816. Należał wówczas do rejencji frankfurckiej w prowincji Brandenburgia i nosił nazwę Kreis lub Landkreis Züllichau-Schwiebus (powiat Sulechów-Świebodzin). Siedzibą administracji był Sulechów.
Po zakończeniu II wojny światowej w oparciu o dawny podział utworzono powiat sulechowsko-świebodziński z siedzibą w Świebodzinie. Starano się zachować poniemiecki układ terytorialny z uwagi na powiązania gospodarcze, komunikacyjne i administracyjne. W październiku 1945 r. wicestarosta Soboczyński skierował do Zarządu Miejskiego w Sulechowie pismo z prośbą o zabezpieczenie znajdującego się w mieście gmachu landratury i zgromadzonych w nim akt. Region wszedł skład północno-zachodniego okręgu Ziem Odzyskanych, a jego siedzibą była Piła. W latach 1945–1946 należał do województwa poznańskiego /powiat sulechowsko-świebodziński/. Potwierdzenie objęcia w administrację Ziemi Lubuskiej, w tym powiatu świebodzińskiego (25.07.), zostało dokonane przez wojewodę poznańskiego w piśmie z lipca 1945 r. do Ministerstwa Administracji Publicznej. Wiosną 1946 r.: „Najwzorowszy powiat. Powiat świebodziński należy do najbardziej zaludnionych i najlepiej zagospodarowanych okręgów Ziemi Lubuskiej. Na obszarze obejmującym 91 567 ha, w 3 miastach, 13 gminach i 98 gromadach osiedliło się ogółem 27 tysięcy Polaków. Niemców pozostało około 800 osób. Dwie trzecie ludności stanowią repatrianci”. W ramach tzw. akcji patronackich powiat był objęty patronatem sąsiedniego powiatu Nowy Tomyśl. W roku 1946 przemianowano dotychczasowy powiat noszący nazwę dwóch miast na powiat świebodziński. Co ciekawe nie doszło wówczas do zmian terytorialnych. Doszło do nich dopiero w roku 1951, gdy przemianowano powiat babimojski na sulechowski. Wówczas wyodrębniono miasto Sulechów oraz gminy: Cigacice, Krężoły i Trzebiechów.
Pierwsi osadnicy, którzy rozpoczęli organizować życie w mieście przybyli 28 marca 1945. Stało się to na prośbę pełnomocnika wysłanego przez komendanta wojennego mjr Gaunowa (lub Gałmowa) do władz wojewódzkich komunistycznej Polskiej Partii Robotniczej w Poznaniu. Była to grupa 105 osób, którą kilka dni później wsparła grupa licząca 80 osób. W kwietniu tego roku, jeszcze przed kapitulacją III Rzeszy, w Świebodzinie ukonstytuowały się nowe władze powiatowe. Władze, których głównym zadaniem było zapewnienie aprowizacji napływającej ludności. Były jednocześnie bezsilne wobec rabunkowej działalności wojsk radzieckich, systemowo reprezentowanej przez delegaturę Wydziału Zdobyczy Wojennych. Jak szacowali przedstawiciele administracji w powiatach w roku 1946 w powiecie świebodzińskim wojska Stalina przyczyniły się do strat w majątku komunalnym na kwotę 627 480 330 zł. Dla porównania sąsiednie: krośnieński szacował straty na 59 181 409 zł, międzyrzecki na 70 000 000 zł, a sulęciński na 218 255 500 zł. Powiat „Cylichowa-Świebodzin” od początku, tj. od marca 1945 r. miał swoją siedzibę w mniej zniszczonym Świebodzinie. Zamieszkiwało go wówczas 3000 Niemców i zaledwie 150 Polaków. W lutym 1947 r. powiat zamieszkiwało jeszcze 1069 Niemców.
W roku 1946 wyłączono z nazwy Sulechów. Być może powodem tego była słaba pozycja miasta na administracyjnej mapie Polski. „Głos Wielkopolski” latem 1947 r. …

von Fremdinhalte · Regionauts

Quelle: Text: Wikipedia – „Powiat świebodziński“, Autorinnen und Autoren (Versionsgeschichte), CC BY-SA 4.0 · Foto: I would appreciate being notified if you use my work outside Wikimedia. More of my work can be found in my personal gall, CC BY 3.0 – Wikimedia Commons