อำเภอห้วยกระเจา: ประวัติ
ท้องที่อำเภอเดิมเป็นส่วนหนึ่งของอำเภอพนมทวน เมื่อพื้นที่มีความกว้างขวางยากต่อการดูแล หม่อมหลวงภัคศุก กำภู ผู้ว่าราชการจังหวัดกาญจนบุรี และนายพิศาล มูลศาสตรสาทร รัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทยได้ประกาศแยกหมู่ 3 บ้านสระลงเรือ รวมกับ 5 หมู่บ้านของตำบลดอนแสลบ ตั้งเป็น ตำบลสระลงเรือ ปี พ.ศ. 2527 และแยกหมู่ 4 บ้านวังไผ่ รวมกับ 7 หมู่บ้านของตำบลห้วยกระเจา ตั้งเป็น ตำบลวังไผ่ ปี พ.ศ. 2531
ในปี พ.ศ. 2536 นายณัฏฐ์ ศรีวิหค ผู้ว่าราชการจังหวัดกาญจนบุรี และนายชวลิต ยงใจยุทธ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทย ได้พิจารณาท้องที่ด้านเหนือ 4 ตำบลของอำเภอพนมทวนห่างไกลจากอำเภอสังกัดเฉลี่ย 25–26 กิโลเมตร เป็นที่ตั้งของชุมชน สถานีตำรวจ จึงพิจารณาให้ตั้งขึ้นเป็นกิ่งอำเภอ ปี พ.ศ. 2537 จึงประกาศแยกพื้นที่ คือ ตำบลดอนแสลบ ตำบลห้วยกระเจา ตำบลสระลงเรือ ตำบลวังไผ่ ตั้งเป็นกิ่งอำเภอ
โดยมีการใช้ชื่อกิ่งว่า "ห้วยกระเจา" เดิมเรียกว่า ห้วยกบเจ่า จากการที่บริเวณทิศตะวันออกของหมู่บ้านมีห้วยซึ่งมีกบเป็นจำนวนมากมานั่งจับเจ่าให้ชาวบ้านเห็นเป็นประจำ ชาวบ้านจึงเรียกลำห้วยว่า "ห้วยกบเจ่า" และเพี้ยนเสียงเป็น ห้วยกระเจา และเมื่อวันที่ 11 ตุลาคม พ.ศ. 2540 นายขวัญชัย วศวงศ์ ผู้ว่าราชการจังหวัดกาญจนบุรี และนายชวลิต ยงใจยุทธ นายกรัฐมนตรีพิจารณาและยกฐานะกิ่งอำเภอห้วยกระเจา ขึ้นเป็นอำเภอ โดยมีระยะเวลาการเป็นกิ่งอำเภอรวม 3 ปี 6 เดือน เป็นอำเภอล่าสุดของทางจังหวัดกาญจนบุรี