Devrekani: Tarihçe
Devrekani isminin, İsfendiyaroğulları zamanında bu yörenin geçici konaklama amacı ile han olarak kullanılmasından ve “Devlethanı” olarak isimlendirilmesinden doğduğu iddia edilmektedir. Devlethanı zaman içinde “Devrekani” ye dönüşmüştür.
Anadolu Selçuklularına tabii Çobanoğulları döneminde Devrekani yöresi Bizans beyleri ile çatışmalara sahne olmuştur. Saltuknâmede belirtildiği üzere üç evreden oluşan Devrekani Muharebeleri sonucunda bölge fethedilmiştir. Fetih sonrası bölgeye birçok Türk aşireti yerleşmeye başlamıştır. Çobanoğulları ve 1309 yılından itibaren Candaroğulları hakimiyetine giren bölge 1461 yılında Osmanlı hakimiyetine katılmıştır. Candaroğulları döneminde yerleşim ihya edilmeye başlanmışsa da uzun yıllar küçük bir yerleşim hüviyetini sürdürmüştür.
1487 yılı tahririnde Kastamonu sancağının Devrekani nahiyesine bağlı 242 köy ve 4 mezraa (Balcı Resül, Derunlu Ovası, Kofraz, Olukçuk), 1530 tahririnde kazaya bağlı 128 köy ve 1582 tahririnde kazaya bağlı 76 köy ve 2 mezra bulunmaktadır. 1487 yılı tahririne göre kaza genelinde 5.311 hane (evli erkek reisi olan) ve 1.172 mücerred (yetişkin bekar erkek), 1582 yılı tahririnde de 6.230 hane ve 2.100 mücerred kaydedilmiştir. 1487 yılında Devrekani yerleşim Cami Mahallesi (40 hane ve 4 mücerred) ve Pazarcık Mahallesi (28 hane ve 4 mücerred) olmak üzere iki mahalleden oluşmakta olup yerleşimde toplamda 68 hane ve 8 mücerred bulunmaktadır. Kanuni Döneminde yerleşimde dini yapı olarak; 2 cami, 17 mescid, 2 medaris (medrese), 8 zaviye ve 1 tekke bulunmaktadır. Kastamonu Valisi Mehmet Reşid Paşa'nın 1914 yılı Vilayet Gezisi Raporuna göre 1913 yılında yaşanan yangında çarşısının yandığı anlaşılmaktadır. Rapora göre 1914 yılında Devrekani nahiyesinin 42 köyü bulunmakta olup nahiyede toplam 11.383 kişi yaşamaktadır.
Atatürk, Şapka İnkılabı dolayısıyla 1925 yılında Kastamonu ve çevresini ziyareti sırasında 28 Ağustos 1925 tarihinde Devrekani ilçesine gelerek Kurukavak Mahallesi'ndeki Müftüoğlu Mehmet Bey'in çiftliğinde misafir kalmıştır. Bu nedenle her yıl 28 Ağustos günü Atatürk'ün Devrekani'ye Gelişi Kültür ve Sanat Haftası olarak törenlerle kutlanmaktadır. Kastamonu ilinin merkez ilçesine bağlı Devrekani bucağı, 1 Eylül 1944'te ilçe olmuştur.